Muxía - 2026
Lenda da foto
A participación da Danza de Espadas de Quintáns neste encontro en Muxía foi un momento moi especial e unha nova demostración para lucir publicamente ese incrible traballo e desta volta xogando na casa!
Este encontro tivo lugar o pasado 16 de maio, enmarcado dentro da sinalada celebración do Día das Letras Galegas. O evento deseñouse precisamente para poñer en valor e reunir na vila estas espectaculares coreografías tradicionais de orixe gremial.
Isto é o máis destacado daquela actuación e do encontro en xeral:
- Un cartel de impresionante: A agrupación de Quintáns non estivo soa, senón que o encontro serviu de punto de encontro e irmandade no seu propio concello. Compartiron protagonismo coas outras famosas danzas, a de Vilastose e Senande, Camelle, Camariñas e Coucieiro.
- Espectacularidade visual e simbolismo: Como dita a tradición destas “danzas brancas”, os bailaríns de Quintáns e do resto de agrupacións actuaron vestidos de rigoroso branco (unha cor que, historicamente, representa a pureza nestes bailes habitualmente ligados a promesas aos santos).
Consolidación na súa propia terra: Para a xente de Quintáns, actuar nun certame específico da súa modalidade sendo profetas na súa terra foi un verdadeiro fito. Demostrou a forza do seu rescate, a unión da aldea e deixou claro que o relevo xeracional desta xoia do noso folclore está máis que garantido.
Foi un espectáculo precioso que reivindicou, no mellor día posible, a importancia de coidar o noso patrimonio inmaterial.
Senande - 2025
Fotografías dos nosos danzaríns en Senande
O Feirón celebrouse o luns 4 de agosto de 2025. Historicamente, o de Senande era un feirón agrícola e gandeiro de moitísima importancia na zona (do que ata a etnomusicóloga Dorothé Schubarth recollera testemuñas nas súas gravacións). Porén, ese ano o Concello decidiu renovalo baixo o novo programa “Muxía Itinerante”, co obxectivo de descentralizar a cultura e levala a todas as parroquias durante o verán.
O prato forte da xornada cultural foi, sen dúbida, o folclore. A nosa actuación enmarcouse nun ambiente estupendo:
Postos de artesanía e produtos ecolóxicos que se sumaron aos tradicionais agrícolas.
Unha exhibición de cestería en vivo.
E para rematar a xornada pola porta grande despois de vervos bailar, a xente puido gozar dunha sesión vermú musical a cargo de Xaramiños do Corpiño e a charanga Brassica Rapa.
Alí estivemos nos coa Danza de Espadas de Quintáns compartindo o espazo e o protagonismo con outras xoias do noso baile, como foron as danzas de Coucieiro e as vistosas danzas de arcos.
Foi unha xornada redonda onde a vosa danza demostrou que non só vive das festas patronais, senón que é un motor cultural capaz de darlle vida e prestixio a eventos renovados como o feirón.
Camariñas - 2018
Fotografía do director da danza Ismael Castiñeira con Manuel Alonso ‘Pichurri’ , exalcalde de Camariñas entregándolle un trofeo pola participación no certame.
A participación da Danza de Espadas de Quintáns neste encontro foi un momento moi especial e unha gran oportunidade para lucir publicamente ese incrible traballo de recuperación do que falabamos antes!
O I Encontro de Danzas Brancas tivo lugar a mediados de agosto de 2018, enmarcado dentro da programación da feira mariñeira “Camariñas, o mar todo”. O evento deseñouse precisamente para poñer en valor e reunir estas espectaculares coreografías tradicionais de orixe gremial e mariñeira, cuxas raíces se remontan aos séculos XVI e XVII.
Isto é o máis destacado daquela actuación e do encontro en xeral:
O protagonismo do domingo: A xornada central do encontro foi o domingo 19 de agosto. A danza de Quintáns participou nun vistosísimo desfile xunto co resto das agrupacións polas rúas de Camariñas, enchendo a vila de folclore.
Un cartel de luxo: A agrupación de Quintáns non estivo soa, senón que o encontro serviu de irmandade entre concellos. Compartiron protagonismo coa outra famosa danza de espadas de Muxía, a de Vilastose, e cos vistosos grupos de “danza de arcos” de Coucieiro (tamén de Muxía), Camariñas, Camelle e Cariño.
Espectacularidade visual e simbolismo: Como dita a tradición destas “danzas brancas”, os bailaríns de Quintáns e do resto de agrupacións actuaron vestidos de rigoroso branco (unha cor que, historicamente, representa a pureza nestes bailes habitualmente ligados a promesas á Virxe ou aos santos). O contraste das roupas brancas co choque das espadas e as filigranas coreográficas fixeron as delicias dos veciños e visitantes.
Consolidación do rescate: Para a xente de Quintáns, actuar nun certame específico da súa modalidade (xunto a agrupacións consolidadas como a de Cariño) foi un fito. Demostrou a forza do seu rescate e puxo a súa danza no mapa xeral do folclore galego máis alá das súas festas patronais.
Foi un espectáculo precioso que reivindicou a importancia de coidar o noso.
Viana do Castelo - 2016
Fotografía do ex-director da danza Pablo Sendón danzando no evento das Abaladeiras de Muxía.
A actuación enmarcouse dentro do 6º Encontro de Teatro Popular no Noroeste Peninsular “Eixpressões”, que se celebrou a fin de semana do 23 e 24 de xullo de 2016 na fermosa vila portuguesa de Viana do Castelo. O evento estivo organizado pola Cámara Municipal de Viana do Castelo xunto co Núcleo Promotor do Auto da Floripes.
A actuación e os compañeiros de cartel
Actuamos o sábado 23 de xullo, e o estivemos rodeados do mellor do folclore e do teatro popular da península. Aquel día, o noso grupo (xunto coa danza de espadas de Vilastose e a música do grupo folk Xaramiños do Corpiño) compartimos rúa e escenario cun cartel impresionante:
Representación galega: Actuamos xunto ao folión “Os Labregos” da Pobra de Trives, a danza de arcos de Cariño, a danza de espadas de Marín, e a mítica danza de espadas e das Penlas de Redondela. Case nada!
Representación portuguesa: Tamén compartimos a xornada con expresións moi curiosas do país veciño, como o “Baile dos turcos” de Penafiel ou os impresionantes “Cardadores” de Ílhavo coas súas máscaras.
A importancia daquela viaxe
Máis alá dos aplausos, participar no “Eixpressões” foi un escaparate marabilloso. Demostrou que a Danza de Espadas de Quintáns tiña a calidade e a entidade suficiente para codearse coas danzas brancas e gremiais máis antigas e respectadas de toda Galicia e Portugal.
Xacarandaina - 1993
Fotografía dos nosos bailadores preparados para bailar a Danza de Espadas. Zemplen (Hungría) ano 1993.
Mentres que “O Carnesán” fixo o labor de recuperación local, Xacarandaina actuou como o altofalante que levou a danza ao resto de Galicia e asegurou a súa pervivencia académica e artística. O seu papel resúmese nestes puntos:
Recollida de campo directa: Xacarandaina non inventou a coreografía, senón que acudiu á fonte. O grupo montou a súa versión da danza seguindo as indicacións e as ensinanzas directas do propio José Blanco Méndez. Isto garantiu que a peza mantivese a esencia dos pasos de Muxía.
Proxección e visibilidade: Ao incorporar a Danza de Espadas de Quintáns ao seu prestixioso repertorio, Xacarandaina sacouna das festas patronais da aldea e levouna aos grandes escenarios, festivais e mostras de folclore.
Dignificación das “danzas brancas”: As danzas de espadas (tamén coñecidas como danzas brancas pola indumentaria típica dos danzantes) son xoias moi singulares dentro do baile galego. O traballo de Xacarandaina axudou a poñer en valor este xénero concreto, documentándoo visual e coreograficamente para que as futuras xeracións poidan estudalo e interpretalo sen medo a perdelo de novo.
En resumo, “O Carnesán” foi a semente e a raíz que salvou a danza en Quintáns, e Xacarandaina foi a póla que permitiu que florecese e fose coñecida e respectada por todo o panorama da música e baile tradicional galego.
A continuación deixamos un par de vídeos para que podades ver a súa actuación: